Fondacioni për të Drejtat e Kafshëve (FDK) ka njoftuar sot për publikimin e anketimit të parë kombëtar të popullsisë së qenve në rrugë në Kosovë.
Sipas gjetjeve kryesore të raportit, në Kosovë jetojnë 50 mijë e 654 qen në rrugë, që i bie 32 qen për çdo 1,000 banorë, ndërsa shkalla e sterilizimit në nivel kombëtar është vetëm 11 për qind.
FDK ka bërë të ditur se ky raport inovativ u ofron institucioneve të vendit të dhëna të besueshme për të udhëhequr strategji humane dhe efektive për menaxhimin e popullsisë së qenve.
“I kryer midis qershorit 2024 dhe majit 2025, anketimi mbulon të gjitha 38 komunat e Kosovës, duke e bërë atë anketimin e parë gjithëpërfshirës kombëtar për qentë në rrugë në Evropë dhe vetëm të tretin e këtij lloji në nivel global. Iniciativa u hartua strategjikisht dhe u financua nga FOUR PAWS International dhe u zbatua nga FDK në Kosovë,” thuhet në njoftimin për media.
Për këtë raport janë anketuar mbi 2,500 kilometra rrugë, duke ofruar pasqyrën më të saktë deri më sot të popullsisë së qenve endacakë në Kosovë.
Sipas rezultateve, si zonat urbane ashtu edhe ato rurale janë të afektuara.
Komunat me qendra të mëdha urbane si Prishtina (3,685; 16 qen për 1,000 banorë), Peja (4,921; 59 qen për 1,000) dhe Ferizaj (4,173; 38 qen për 1,000) kanë numrin më të lartë në total, por më të ulët në raport me popullsinë.
Ndërkaq, komunat rurale si Zveçani (641) dhe Ranillugu (311) tregojnë dendësitë më të larta, me 224 dhe 125 qen për 1,000 banorë përkatësisht.
FDK thekson se këto gjetje nxjerrin në pah nevojën për ndërhyrje të koordinuara, humane dhe të qëndrueshme.
Drejtoresha ekzekutive e FDK-së, Elza Ramadani, e ka cilësuar raportin si një arritje të rëndësishme për vendin.
“Ky raport është një arritje e rëndësishme për vendin tonë, pasi tregon qartë realitetin më të saktë të popullsisë së qenve që bredhin lirshëm në Kosovë, duke u dhënë institucioneve përkatëse dhe shoqërisë civile një mjet të qartë për të planifikuar dhe punuar në mënyrë strategjike e humane. Projektet e bazuara në të dhëna japin rezultate afatgjata dhe kjo është pikërisht ajo që na nevojitet”, ka thënë Ramadani.
Ndërsa Tamara Kartal, eksperte e lartë në FOUR PAWS International, ka theksuar se për vite me radhë Kosova është përballur me rritje të popullsisë së qenve në rrugë.
“Nëvojitet një ndryshim rrënjësor drejt menaxhimit proaktiv të popullsisë së qenve që përfshin komunitetin. Duke adoptuar një qasje të unifikuar dhe të bazuar në të dhëna, Kosova mund të përshpejtojë progresin në menaxhimin e popullsisë së qenve dhe të sigurojë përmirësime të qëndrueshme si në mirëqenien e kafshëve ashtu edhe në shëndetin publik,” ka deklaruar Kartal.
